Alweer iets om te delen. Soms wil ik dat helemaal niet...:) of is het niet zinvol. Nu zijn het de online kantoortoepassingen die daartoe uitnodigen en ondersteuning bieden. In de toelichting wordt er maar meteen bij gezegd dat ze 'erg handig' zijn.... Misschien, denk ik dan en, zoals met zoveel dingen, het hangt ervan af. Niet alles wil je delen of kan gedeeld worden en de vraag is of dit dan de beste manier is. Vertrouwelijke documenten lijken mij hier bijv. niet voor in aanmerking te komen. Bovendien, weet je wel waar de informatie blijft als je het via zo'n online toepassing maakt en opslaat? Daar komen we bij een interessant punt, blijkt ook uit een weblog dat ik onlangs vond (zie http://www.infolawgroup.com/2009/11/articles/cloud-computing-1/legal-implications-of-cloud-computing-part-four-ediscovery-and-digital-evidence// en lees de gehele blog over dit onderwerp op http://www.infolawgroup.com/articles/cloud-computing-1/- inmiddels 5 afleveringen). Hoewel uitgaande van de Amerikaanse situatie, en dan met name het zgn. e-discovery fenomeen in het kader van 'litigation'/rechtszaken, zitten daar enige punten in die tot nadenken stemmen. Dat geldt vanuit het oogpunt van een organisatie, maar ook vanuit juridisch, privacy en archivistisch oogpunt. Je hebt bijv. geen controle over de informatie die je in de ' cloud of wolk' plaatst (je weet vaak helemaal niet waar het is opgeslagen...) en dat is uiterst onwenselijk met het oog op betrouwbaarheid en authenticiteit van informatie of documenten (zie deel 1 over dit onderwerp van de InfoLawGroup).
Een ander aspect dat in de 'jubelende' opdracht als een groot voordeel wordt gezien is: 'Verder kunnen online kantoortoepassingen goed overweg met het importeren van bestaande documenten op je computer en exporteren ze naar allerlei bestandsformaten die je met je gewone kantoorsoftware weer kunt lezen: .doc (Word), .xls (Excel), .pdf (Acrobat) en .ppt (Powerpoint).' Hmm, daar komen we op het terrein van migratie/conversie en inmiddels weten we dat het maar helemaal van de kwaliteit van de migratietools afhangt of de conversie goed gebeurt. Het door het NA gebruikte DIN-font blijkt door verschillende conversietools niet echt begrepen dan wel geïnterpreteerd te worden (bijv. bij conversie naar PDF-A). Kortom mijn advies zou zijn, eerst nagaan welke risico's aan het gebruik van 'cloud-computing' zitten met betrekking tot de informatie die je wilt delen en dat geldt dan het opslaan in de 'wolk', het delen zelf, en het evt. converteren van documenten. In het privé gebruik mag dat misschien allemaal zo'n vaart niet lopen, maar vanuit het standpunt van een organisatie (in ons geval het NA) vraagt het gebruik een zorgvuldige afweging, niet alleen door de gebruiker, maar ook de organisatie (het NA). Op dit moment zijn er geen richtlijnen op dit punt en zeker nu we allemaal via deze cursus kennis maken met al die verschillende web 2.0 mogelijkheden, wordt dat wel steeds meer noodzakelijk. Zie ook de recente ophef over bloggen...

Dit maal is het het gebruik van digitaal kaartmateriaal en georefereren. Dat is leuk, want ik ben verzot op oude (en nieuwe) kaarten en geografische informatie, omdat dat heel goed de ontwikkeling van een landschap/streek/stad weer kan geven. Wat betreft georefereren heeft Jeroen ons al een lesje gegeven (zie zijn blog). Het gebruik van kaarten als een manier van ordenen van informatie is volgens mij heel nuttig, maar de vraag is welke informatie wil je zo ordenen? Wat je vooral ziet nu is dat de inhoudelijke informatie op die manier wordt gepresenteerd: oude kaarten worden op die manier over moderne kaarten geprojecteerd en inhoudelijke wetenswaardigheden over objecten (meestal gebouwen) worden op die manier getoond. Is dit nu in eerste instantie een taak van een archiefdienst of zouden die veeleer op het niveau van de bronnen relaties met locaties moeten leggen? Dus archiefdiensten geven aan waarover ze bronnen hebben en kunnen dan vervolgens de bronnen beschikbaar stellen. Referentie aan de inhoud van de bronnen en in feite de interpretatie van die bronnen kan dan aan onderzoekers/gebruikers worden overgelaten. Wat opvalt is dat dat onderscheid eigenlijk nauwelijks gemaakt wordt. Er lijkt sprake van een soort 'beroepsvervaging'...

Kortom, is het nuttig voor archiefdiensten? Zeker, maar dan vooral om te laten zien (voor zover mogelijk natuurlijk) waarover ze bronnen hebben.

Na #7 komt #8 en dat gaat dan over filmpjes, video's die je kunt delen met anderen op het web. Inmiddels is de hoeveelheid filmpjes gigantisch en niet alleen via YouTube. Als je googelt op videosites dan krijg je een hele lijst van dat soort websites. In Nederland hebben we dan bijvoorbeeld Dumpert (http://www.dumpert.nl) waar je o.a. een filmpje vindt over een Tweede Kamer debat dat een beetje ' ontspoort' in beeldspraak over ' met de billen bloot'. Helaas kan ik geen ' embedded code' hier invoegen want die staat er niet bij zoals bij YouTube, maar wel de URL http://www.dumpert.nl/mediabase/632361/3809a931/billenhumor_in_den_haag.html.

Ter promotie van activiteiten hebben we in het Europese project Digital Preservation Europe (DPE), waar het NA deel van uitgemaakt heeft (geeindigd 31 maart 2009) 3 tekenfilmpjes ontwikkeld over ' digital preservation', met het 'Digiteam'. Remco heeft er een van in zijn blog opgenomen. Vooral de eerste trok de aandacht en kreeg veel lof. Op die manier kun je op een ludieke manier en op een populair medium zeker aandacht vragen voor zaken die je aan het hart gaan.

Een filmpje dat mij een tijdje terug alweer zeer aansprak was dat getiteld ' Battle at Kruger'. Ik heb tijdens een bezoek aan Kruger Park de plek zelf bezocht en dat maakt het nog leuker.

Michael Wesch gebruikt het fenomeen ook om te laten zien hoe het uitnodigt tot eigen maaksels, zoals ' Charlie bit my finger' .... Zo is het ook een bron voor analyse van nieuwe tendenzen en sociale uitingen !

Volgende opdracht, #7, Flickr verder ontdekken. Na me enige tijd de verschillende links te hebben bekeken, kom je aardige dingen tegen waar je niet zo meteen aan denkt, maar ik ben nog niet echt overtuigd van het nut voor archieven als het echt om archief gaat. Het draait allemaal toch om plaatjes of losse scans. Context is vaak ver te zoeken en plaatjes/foto's zijn niet het specifieke kenmerk van archiefdiensten. Het is leuk en vaak interessant materiaal, maar daarmee onderscheiden we ons niet van andere informatie-aanbieders, zoals bibliotheken, musea of documentatiecentra. Natuurlijk moeten we als Nationaal Archief onze foto's via dit kanaal beschikbaar stellen en zo aandacht trekken.

De mashups laten zien wat je met het beschikbaar gestelde (plaatjes)materiaal allemaal kunt doen, maar betekent dat nu dat archiefdiensten dit ook gaan of zouden moeten doen? Lijkt mij niet.

Het aspect van rechten is iets waar inderdaad even over nagedacht moet worden. Ook vanuit andere projecten, zoals Planets bijv., loop je daar tegenaan. Wordt de (beta-) software die in zo'n onderzoeksproject ontwikkeld wordt zo maar beschikbaar gesteld of gebeurt dat onder een CC license? Dat laatste is inmiddels besloten. Toch zijn er gevallen dat zulke software gebaseerd is op software met andere licenties en dat maakt het allemaal weer ingewikkelder.

Voor een archiefdienst die voor een belangrijk deel openbaar materiaal beheert, is het niet een erg urgent aandachtspunt. Een archiefdienst zou moeten zorgen dat alles openbaar is en wanneer dat niet kan, zoals bij archief van particulieren het geval kan zijn, de beperkende rechten zo beperkt mogelijk houden. Een CC-licentie (in een of andere vorm) is dan een goede oplossing.

Het is al weer enige tijd geleden dat ik iets geschreven heb en ik loop inmiddels achter... Dat krijg je als je in het buitenland zit en daarnaast nog vele andere dingen moet doen. Afijn, de draad weer opgepakt met ding 6, Flick'r. Een interessant fenomeen, maar heeft voorshands niet veel met 'echt' archief te maken. Het is een verzameling plaatjes/afbeeldingen vaak zonder enige samenhang en context. Je zoekt op trefwoorden ('tags' heet dat tegenwoordig...) en dan krijg je foto's die er aan voldoen. De kijker kan dan weer nieuwe trefwoorden toevoegen en zelfs commentaar geven. Dat is soms nuttig en het voegt iets toe, maar soms ook tamelijk banaal en weinigzeggend en soms misleidend.

Het commentaar dat bijv. bij onderstaande foto staat is een voorbeeld ervan. Dit is dan een foto trouwens die je krijgt als je op 'armistice day' zoekt... en dat terwijl het,volgens bijschrift, een oefening van het Zwitserse leger betreft. Toch niet echt als partij bij de 1e Wereldoorlog betrokken....

(zie http://www.flickr.com/photos/nationaalarchief/3018263363/)


Kan er verder weinig meer over zeggen. Het is leuk... Ik kan mijn eigen foto's er ook op zetten. Anderen verwijzen ook al naar hun eigen creaties, zie de diverse blogs. Hierbij een voorbeeld van mijn kant: het is een herinnering aan mijn recente bezoek aan Malta.

Hier verpleegden de Hospitaalridders, Maltezer orde, Johannieter orde of hoe ze ook genoemd werden, zieken en gewonden ongeveer in de periode 1560 tot 1798. Zeer historische plek.

Bijzondere orde ook, enerzijds mensen verplegen en anderzijds oorlog voeren tbv. de katholieke kerk.

Met archiefding(en) 4 & 5 had ik toevallig al ervaring, want ongeveer drie weken geleden had ik mij ingeschreven bij Netvibes. Dus makkie.... ;) Het idee om met Netvibes aan de gang te gaan kwam van een blog van Michael Wesch, cultureel antropoloog en professor in Kansas, die heel interessante video's (op You Tube) maakt over de invloed van web 2.0 op de samenleving. Eén van zijn opmerkingen was dat het mogelijk is de informatie naar je toe te laten komen i.pv. dat jij er naar op zoek gaat... Dat sprak me aan en vandaar ermee begonnen, want het gaat hier natuurlijk om RSS feeds, in het bijzonder een egofeed leer ik vandaag. Op mijn eigen naam lukt mij dat niet, want er zijn wereldwijd te veel naamgenoten.... helaas. Wel op andere onderwerpen. De vraag is natuurlijk even hoe scheid ik het kaf van het koren, want als je via Google Blog Search zoekt, krijg je toch veel ook oninteressante zaken mee. Ik moet er nog achter komen hoe ik dat soort verwijzingen verwijder, maar dat zal niet zo moeilijk zijn, neem ik even aan.
Ondertussen mezelf op de blogs van mijn groepsgenoten geabonneerd. Nog meer te lezen.... Dit is natuurlijk wel aardig allemaal, maar hoe hou je het allemaal bij en hoe interessant is het??

Advies nu: kijk vooral even naar één van de zeer boeiende filmpjes/lezingen van Michael Wesch (even zoeken en natuurlijk een RSS feed maken).

Vergezichten en trends 2

Nu ik toch ‘aan de blog’ ben, dan ga ik ook maar meteen wat verder dan gevraagd. Het leren kennen van web 2.0 tools is mooi en leuk, maar de grote vraag is natuurlijk hoe we die dan gaan gebruiken in ons dagelijks werk. Zelf gebruik ik wiki’s, skype en chat in Europese projecten, zoals Planets, maar dat is vooral binnen het project om de samenwerking en het werken op verschillende locaties te ondersteunen en mogelijk te maken. Het werkt met min of meer succes, want niet iedereen is gedisciplineerd genoeg om het consequent te doen. Daarnaast doemt de vraag op hoe wordt dit nu gearchiveerd, want daar zijn wiki’s of chat niet op ingericht. Veel gebeurt toch ook nog met wat oudere communicatiemiddelen, zoals email en telefoon. Dat vinden sommigen dan weer zóóó 1.0. Op zich merkwaardig en getuigend van een wat beperkte blik, denk ik dan, want web 2.0 vervangt web 1.0 niet, maar complementeert het en reikt weer nieuwe hulpmiddelen/ mogelijkheden aan. Papier is ook niet vervangen door digitaal. Het is er door aangevuld. Het is een illusie te denken dat het helemaal verdwijnt.
Het idee binnen het NA is dat web 2.0 tools ingezet kunnen worden bij het beschikbaar stellen van (digitaal of gedigitaliseerd) archiefmateriaal. Gebruikers en onderzoekers kunnen dan die informatie verrijken (door ‘social tagging’ bijv.) of in hun eigen omgeving gebruiken om er iets nieuws mee te doen (bijv. ‘mashups’). Dat is mooi, maar is het nu werkelijk zo bijzonder? Het is aanvullend en vraagt misschien dat we de informatie op een bepaalde manier aanbieden, maar het is niet onze kerntaak. Immers, waar is in dit verhaal de archivaris of tenminste de archivistische invalshoek? Dan gaat het toch vooral om samenhang tussen stukken, authenticiteit en context. Wat ouderwets, hoor ik mompelen… Tja, maar zonder dat onderscheiden we ons nauwelijks nog van andere informatie-aanbieders. Het is de kern van waar we voor staan. Ja, we hebben dan wel overheidsarchief, maar we lijken er niet zo naar te kijken. Het is allemaal informatie zegt men…. Hebben we de archivaris met het badwater weggegooid of ligt het aan de sterk afgenomen archivistische kennis binnen het NA of is het een het gevolg van het ander?

Vergezichten en trends

In mijn speurtocht naar web 2.0 toepassingen vooral in relatie met het functioneren van de overheid kwam ik weer nieuwe interessante informatie tegen. Vond vandaag een interessant artikeltje/blog op ambtenaar 2.0 (van maart dit jaar alweer overigens): een samenvatting van een 7-tal rapporten over web 2.0 en overheid. Levert een goed beeld op. Zie www.ambtenaar20.nl/?p=994. Het netwerk ambtenaar 2.0 is wel iets om in de gaten te houden. Het is informeel, maar geeft wel goed inzicht in nieuwe ontwikkelingen op dit terrein.

Nieuwe horizon...

Temidden van alle drukte van het werk een blog bijhouden zal wel even discipline vereisen, maar goed hiermee wel de eerste stap gezet. Uit hoofde van mijn werk probeer ik al er achter te komen waar al die nieuwe web 2.0 hulpmiddelen allemaal goed voor zijn en welke gevolgen ze mogelijk hebben. Dat geldt dan niet alleen op het gebied van de onderlinge communicatie, wat dat is wel duidelijk (denk ik), maar ook in hoeverre zij invloed hebben op archivering. Het is weer een nieuw (communicatie)kanaal, zelfs meerdere (!), die enerzijds afleiden, maar anderzijds ook weer nieuwe mogelijkheden bieden om taken uit te voeren of werk te doen. Een blog biedt in ieder geval de mogelijkheid om anderen een beetje op de hoogte te houden van wat je doet/ gedaan hebt. Het gaat er dan om het ook nog interessant te maken voor anderen ... In een recent rapport van de Europese Commissie las ik dat het bij web 2.0 niet zozeer gaat om die leuke hulpmiddeltjes, maar dat zij de zelfde 'waarden' delen, nl. dat zij zich baseren op de kennis en vaardigheden van de gebruiker en zelfs 'de gebruiker' in staat stellen iets zelf te ontwikkelen (als producent van een dienst bijv.). Zeer lezenswaardig rapport overigens: 'Web 2.0 in Government. Why and how?' (http://ftp.jrc.es/EURdoc/JRC45269.pdf).

Dat was het weer even, nu weer aan het werk...:)